Trung KiênPete Hegseth, người đứng đầu Lầu Năm Góc, đã biến buổi tưởng niệm lịch sử thành sân khấu chính trị khi công kíchính sách di cư của các quốc gia châu. Phát biểu gây tranh cãi này diễn ra tại Normandy hôm 6/6, đúng 82 năm sau chiến dịch đổ bộ huyền thoại giải phóng Tây Âu.
Phát ngôn gây sốc tại địa điểm lịch sử
Theo BBC và Reuters, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ đã đưa ra nhận định sắc nét về tình hình biên giới châu. Ông Hegseth nhấn mạnh rằng các bãi biển từng là chiến trường chống phát xít giờ lại đang đối mặt với “những hệ tư tưởng nguy hiểm”. Ông cụ thể hóa nhận định này với bốn quốc gia: Tây Ban Nha, Italy, Hy Lạp và Bulgaria.
“Khi nào các thủ đô châu mới làm điều gì đó về cuộc đổ bộ này?”, người đứng đầu Lầu Năm Góc đặt câu hỏi tu từ. Cụm từ “cuộc đổ bộ này” được cho là ám chỉ dòngười di cư đang kéo đến các bờ biển Nam Âu bằng thuyền nhỏ. Sự so sánh với chiến dịch quân sự D-Day đã khiến không ít người phản ứng mạnh mẽ.
Bối cảnh lịch sử được nhắc lại
D-Day là tên gọi của chiến dịch đổ bộ Normandy diễn ra ngày 6/6/1944. Hàng chục nghìn binh lính từ ba quốc gia Anh, Mỹ và Canada đã đồng loạt tiến lên 5 bãi biển miền bắc nước Pháp. Mục tiêu của chiến dịch là giải phóng vùng Tây Bắc châu khỏi sự chiếm đóng của Đức Quốc xã trong Thế chiến II. Chiến dịch này vẫn được coi là trận đổ bộ đường biển lớn nhất trong lịch sử. Nhiều chiến sĩ đã hy sinh tại đây. Chính vì thế, việc sử dụng bối cảnh này để bình luận về vấn đề di cư đương đại đã tạo ra làn sóng phản ứng trái chiều trong dư luận quốc tế.
Lời cáo buộc về sự “thoải mái” của châu
Ông Hegseth không chỉ dừng lại ở việc nhận xét về biên giới. Người đứng đầu Lầu Năm Góc còn cho rằng một số nước châu đã trở nên quá “thoải mái” với nền tự do mà họ hiện có. Theo ông, những nền tự do này được giành được một cách “khó khăn lắm” nhưng đang bị lãng quên. (Xem thêm: Bí quyết làm bánh mì Việt Nam tại nhà ngon chuẩn vị, vỏ giòn ruột xốp)
“Tự do luôn phải trả giá”, ông nhấn mạnh trong bài phát biểu. Lập luận này được cho là nhằm ám chỉ rằng các quốc gia châu Á có thể đang không đủ cứng rắn trong việc bảo vệ biên giới của mình, tuy nhiên, phát ngôn chưa cung cấp bằng chứng cụ thể về mối liên hệ giữa chính sách di cư và sự suy yếu của các giá trị tự do.
Chính quyền trump và chiến dịchỉ trích toàn diện
Lời phát biểu của Pete Hegseth không phải là trường hợp đơn lẻ. Đây được xem là phần tiếp theo trong chuỗi các phát ngôn cứng rắn từ chính quyền Tổng thống Donald Trump nhằm vào châu. Nhiều thành viên cấp cao đã lên tiếng về vấn đề này trong thời gian qua. Phó tổng thống JD Vance ngày 5/6 đã đưa ra nhận định gây tranh cãi về vụ án tại Southampton. Ông cho rằng cái chết của sinh viên Henry Nowak, 18 tuổi, người da trắng, là hệ quả của “làn sóng nhập cư ồ ạt”. Nạn nhân bị Vickrum Digwa, người Anh gốc Sikh, đâm chết vào năm ngoái.
Phố Downing đã phản ứng nhanh chóng. Họ tuyên bố có những thế lực “đang cố can thiệp vào nền dân chủ của chúng ta”.
Gia đình Nowak cũng lên tiếng, khẳng định không muốn cái chết của con trai bị lợi dụng để gây chia rẽ. Đặc biệt, cơ quan công tố Anh đã xác nhận hung thủ Digwa sinh ra ngay tại Anh, chứ không phải người nhập cư.
Những tuyên bố trước đó từ trump
Tổng thống Trump từng nhiều lần chỉ tríchính sách nhập cư châu trước phát ngôn của Hegseth. Trong bài phát biểu tại Liên Hợp Quốc năm ngoái, ông sử dụng cụm từ mạnh mẽ để mô tả tình trạng các nước châu. “Đi xuống địa ngục” là cách ông miêu tả hậu quả của “tình trạng di cư không kiểm soát”.
Những phát ngôn này phản ánh quan điểm nhất quán của chính quyền Mỹ dưới thời Trump. Họ coi việc kiểm soát biên giới chặt chẽ là ưu tiên hàng đầu, tuy nhiên, việc áp đặt quan điểm này lên các quốc gia có chủ quyền khác có thể đã gây ra nhiều ma sát ngoại giao. (Xem thêm: Gta 6 ấn định ngày ra mắt: Tất tần tật thông tin mới nhất)
Phản ứng từ phía Anh
Thủ tướng Anh Keir Starmer đã có phản hồi khéo léo trước những chỉ trích. Ông cho rằng nhận xét của lãnh đạo Mỹ là “không đúng” với thực tế. Đây được xem là cách ngoại giao nhằm bác bỏ mà không gây căng thẳng quá mức.
Tuy nhiên, Starmer cũng thừa nhận sự tồn tại của “thách thức” trong việc xử lý vấn nạn di cư bất hợp pháp. Đặc biệt, ông nhắc đến tình trạngười di cư vượt eo biển Anh bằng thuyền nhỏ. Con số này đã tăng đáng kể trong những năm gần đây, gây áp lực lên hệ thống xử lý tị nạn của Anh.
Sự cân bằng trong phát ngôn của Thủ tướng Anh thể hiện tính phức tạp của vấn đề. Một mặt, các quốc gia châu Á cần bảo vệ chủ quyền và không chấp nhận sự can thiệp từ bên ngoài. Mặt khác, họ cũng phải đối mặt với thực tế áp lực di cư qua biển Địa Trung Hải và eo biển Anh.
Phân tích về căng thẳng xuyên đại tây Dương
Những phát ngôn từ các quan chức Mỹ phản ánh sự rạn nứt ngày càng sâu trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Chính quyền Trump có xu hướng sử dụngôn từ đơn giản hóa để mô tả các vấn đề phức tạp. Điều này có thể giúp tăng sự ủng hộ trong nước nhưng lại gây tổn hại đến mối quan hệ đồng minh. Các nước châu đang phải đối mặt với một bài toán khó. Họ cần duy trì cam kết với các giá trị nhân quyền và nghĩa vụ quốc tế về người tị nạn. Đồng thời, họ cũng phải đáp ứng áp lực từ dư luận trong nước về an ninh biên giới. Không có giải pháp dễ dàng cho bài toán này.
Việc sử dụng sự kiện lịch sử như D-Day để phục vụ mục đíchính trị đương đại cũng gây tranh cãi. Nhiều cựu chiến binh và gia đình liệt sĩ đã bày tỏ sự không hài lòng. Họ cho rằng hy sinh của thế hệ trước không nên bị lợi dụng cho các cuộc tranh luận đảng phái hiện nay.
Tại sao bộ trưởng Quốc phòng Mỹ lại nói về di cư trong lễ d-Day?
Pete Hegseth sử dụng bối cảnh lịch sử để so sánh làn sóng di cư hiện tại với cuộc đổ bộ năm 1944, nhằm nhấn mạnh quan điểm rằng châu cần hành động cứng rắn hơn đối với vấn đề biên giới. Theo BBC và Reuters, đây là phần trong chiến lược chỉ trích rộng hơn từ chính quyền Trump.
Anh đã phản ứng thế nào với phát ngôn của quan chức mỹ?
Phố Downing bác bỏ những cáo buộc can thiệp vào nền dân chủ của họ. Thủ tướng Keir Starmer gọi nhận xét của Trump là “không đúng” nhưng vẫn thừa nhận thách thức từ di cư bất hợp pháp qua eo biển Anh. Cơ quan công tố Anh cũng xác nhận hung thủ trong vụ án mà JD Vance nhắc đến sinh ra tại Anh, không phải người nhập cư.
Chính sách di cư của châu có thực sự gây ra khủng hoảng an ninh?
Đây là câu hỏi phức tạp và không có câu trả lời đơn giản. Các nước châu đang cố gắng cân bằng giữa nghĩa vụ quốc tế về người tị nạn và mối quan ngại an ninh trong nước. Số liệu cụ thể về mối liên hệ giữa di cư và tội phạm vẫn còn nhiều tranh luận trong giới nghiên cứu, chưa có kết luận thống nhất như một số quan chức Mỹ tuyên bố.
